برای مراقبت از کودک تبدار، اول دمای بدنش را با تبسنج اندازه بگیرید و به حال عمومی او توجه کنید. مایعات، لباس سبک و استراحت معمولاً کمککنندهاند؛ اما داروی تببر باید متناسب با سن و وزن کودک و طبق راهنمای دارو یا نظر پزشک مصرف شود. اگر نوزاد کمتر از سه ماه تب دارد، یا کودک سخت نفس میکشد، بهسختی بیدار میشود یا حالش نگرانکننده است، منتظر پایین آمدن تب در خانه نمانید.
قبل از هر کاری، تب را درست اندازه بگیرید
دست گذاشتن روی پیشانی برای فهمیدن تب کافی نیست. از تبسنج دیجیتال استفاده کنید و روش اندازهگیری را مطابق دستور همان وسیله انجام دهید. محل اندازهگیری مهم است و عدد تبسنجهای گوشی، پیشانی یا مقعدی ممکن است یکسان نباشد؛ عدد را خودسرانه بالا یا پایین نبرید.
دمای ۳۸ درجه سانتیگراد یا بیشتر معمولاً تب به حساب میآید، اما برای تصمیمگیری فقط به عدد نگاه نکنید. ببینید کودک چقدر سرحال است، مایعات میخورد و مثل همیشه واکنش نشان میدهد یا نه. اگر درباره دمای ثبتشده یا روش اندازهگیری مطمئن نیستید، با پزشک یا مرکز درمانی تماس بگیرید.
سن کودک چه تغییری در تصمیم ایجاد میکند؟
اگر نوزاد کمتر از سه ماه است و دمای بدنش ۳۸ درجه یا بالاتر شده، همان موقع برای ارزیابی پزشکی اقدام کنید؛ حتی اگر ظاهرش نسبتاً خوب به نظر میرسد. در این سن، تب را نباید فقط در خانه با دارو کنترل کرد.
برای کودکان بزرگتر هم حال عمومی اهمیت دارد. عدد تب بهتنهایی نشان نمیدهد بیماری چقدر جدی است، اما ادامهدار شدن تب، بدتر شدن حال کودک یا اضافه شدن نشانههای تازه، دلیل خوبی برای تماس با پزشک است.
در خانه برای پایین آوردن تب کودک چه کار کنیم؟
هدف اصلی این نیست که دمای بدن حتماً به عدد طبیعی برسد؛ هدف این است که کودک راحتتر باشد و کمآب نشود. این کارها را انجام دهید:
- مایعات را مرتب پیشنهاد کنید. آب، شیر مادر یا شیر معمول کودک را متناسب با سنش بدهید. اگر اشتهایش کم شده، مجبورش نکنید غذای زیادی بخورد؛ نوشیدن مایعات مهمتر است.
- لباس سبک و معمولی تنش کنید. پتوهای سنگین و پیچاندن زیاد میتواند او را کلافه کند. اگر میلرزد، پوشش معمول و راحت کافی است.
- اجازه دهید استراحت کند. لازم نیست کودک را برای بازی یا غذا خوردن تحت فشار بگذارید. در عین حال، هر از گاهی حالش را بررسی کنید.
- اگر بیقرار یا ناراحت است، درباره تببر تصمیم بگیرید. استامینوفن یا ایبوپروفن برای بعضی کودکان قابل استفاده است، اما انتخاب دارو و مقدار آن به سن، وزن، وضعیت سلامت کودک و غلظت دارو بستگی دارد. برچسب همان دارو را بخوانید و اگر مطمئن نیستید، از پزشک یا داروساز بپرسید.
تببر را فقط برای پایین آوردن عدد تب ندهید، اگر کودک راحت است و حال عمومی خوبی دارد. این داروها علت تب را درمان نمیکنند و پایین آمدن تب هم لزوماً به معنی برطرف شدن علت بیماری نیست.
چه کارهایی برای تب کودک مناسب نیست؟
برای پایین آوردن تب، کودک را با آب سرد، یخ یا الکل خنک نکنید؛ این کارها میتوانند حالش را بدتر کنند یا خطر داشته باشند. پاشویه با آب سرد هم معمولاً باعث لرز و ناراحتی میشود و درمان علت تب نیست.
به کودک آسپرین ندهید. داروهای تببر را هم خودسرانه با هم جابهجا یا یکیدرمیان مصرف نکنید؛ اشتباه در فاصله یا مقدار مصرف ممکن است پیش بیاید. بهخصوص برای ایبوپروفن، اگر کودک کمآب است، استفراغ مکرر دارد یا بیماری زمینهای دارد، پیش از مصرف با پزشک یا داروساز مشورت کنید.
داروی بزرگسالان را به کودک ندهید و مقدار دارو را با قاشق آشپزخانه اندازه نگیرید. اگر از مقدار مناسب مطمئن نیستید، بهجای حدس زدن، از متخصص کمک بگیرید.
چه زمانی تب کودک نیاز به مراجعه فوری دارد؟
اگر کودک هر یک از این نشانهها را دارد، فوراً با اورژانس یا مرکز درمانی تماس بگیرید:
- بهسختی نفس میکشد، لبها کبود شدهاند یا رنگ پوستش غیرعادی است.
- بهسختی بیدار میشود، گیج است یا واکنش معمولی ندارد.
- تشنج کرده است، بهخصوص اگر اولین بار باشد.
- گردنش سفت شده یا دانههای پوستی تازهای دارد که با فشار محو نمیشوند.
- نشانههای کمآبی دارد؛ مثل ادرار بسیار کم، دهان خشک یا ناتوانی در نگه داشتن مایعات.
اگر کودک تشنج کرد، او را به پهلو بخوابانید، اطرافش را خلوت کنید و چیزی در دهانش نگذارید. زمان تشنج را یادداشت کنید و کمک پزشکی بگیرید؛ اگر تشنج طول میکشد یا تنفس کودک مختل است، با اورژانس تماس بگیرید.
بعد از مراقبت در خانه، چه چیزهایی را زیر نظر بگیریم؟
زمان اندازهگیری دما، حال کودک، میزان نوشیدن و دفعات ادرارش را یادداشت کنید. این اطلاعات هنگام تماس با پزشک کمک میکند تصویر روشنتری از وضعیت کودک بدهید. اگر تب ادامه پیدا کرد، دوباره برگشت، علائم تازهای ظاهر شد یا حال کودک بهجای بهتر شدن بدتر شد، برای ارزیابی با پزشک تماس بگیرید.
این توصیهها برای مراقبت عمومیاند و جای تشخیص پزشک را نمیگیرند. کودکی که بیماری زمینهای دارد، داروی خاصی مصرف میکند یا وضعیتش برای شما معمول نیست، ممکن است به راهنمایی اختصاصی نیاز داشته باشد.
پرسشهای رایج درباره تب کودک
آیا لازم است هر تب کودکی را با دارو پایین بیاوریم؟
نه. اگر کودک راحت است و مایعات میخورد، لازم نیست فقط برای طبیعی کردن عدد تبسنج به او دارو بدهید. تببر بیشتر برای کاهش ناراحتی کودک استفاده میشود.
اگر تب بعد از دارو پایین نیامد چه کنیم؟
دوز اضافه ندهید و داروی دیگری را خودسرانه جایگزین نکنید. دستور دارو را بررسی کنید و اگر کودک بدحال است یا علامت هشدار دارد، فوراً کمک پزشکی بگیرید. در غیر این صورت برای راهنمایی با پزشک یا داروساز تماس بگیرید.
چه زمانی میتوان کودک تبدار را حمام کرد؟
حمام سرد یا پاشویه برای درمان تب توصیه نمیشود. اگر حمام معمولی کودک را ناراحت یا لرزان میکند، انجامش ندهید؛ لباس راحت، مایعات و توجه به حال عمومی مهمتر است.
💬 نظرات (0)
هنوز نظری ثبت نشده.